Die viral Substack over een AI-recessie in 2028 — waarom beurzen er nerveus van werden

Hoofdonderwerpen

• De virale Substack van Citrini Research: een fictief scenario waarin AI in 2028 de economie heeft ontwricht — 10,2% werkloosheid, S&P 500 (de grote Amerikaanse beursindex met 500 grootste bedrijven) 38% onder het hoogtepunt. Het stuk ging binnen no-time naar 22.000 lezers.
• Directe beursreactie: aandelen die bij naam genoemd werden in het stuk gingen keihard onderuit. Microsoft -5%, Mastercard -6%, DoorDash (Amerikaanse thuisbezorgd) onderuit, CrowdStrike -10%, IBM -13%.
• De vicieuze cirkel die geschetst wordt: bedrijven ontslaan mensen dankzij AI → besparing wordt geïnvesteerd in méér AI → nog meer mensen eruit. Zonder natuurlijke rem, anders dan een klassieke recessie die zichzelf repareert via rente en huizenmarkt.
• Waarom platforms zoals DoorDash kwetsbaar zijn: hun verdienmodel leunt op informatie-asymmetrie (het feit dat jij als consument niet weet waar het goedkoper is, en dus lui op de bekende app klikt). Zodra jouw persoonlijke AI-agent zelf prijzen vergelijkt en rechtstreeks bij het restaurant bestelt, valt dat model weg.
• Wouter's observatie: sinds januari 2026 voelt hij een echte mindset-shift bij klanten. AI is geen domme stagiair meer, heeft toegang tot systemen (mail, agenda) en wordt proactief (agentic — AI die zelf stappen plant en uitvoert, bijvoorbeeld OpenAI's Operator-achtige tools die je computer kunnen besturen).

Key insights

• Beurzen reageren op verhalen, niet op feiten. Eén goed geschreven scenario kan gevestigde namen 10% laten zakken. Milou's punt: beleggers zijn vaak niet goed geïnformeerd en rennen collectief achter narratieven aan.
• De echte vraag is niet óf AI disruptief is, maar hóé fundamenteel je erin gelooft. Wouter werkt met private equity (investeerders die hele bedrijven kopen) die due diligences (grondig onderzoek naar een bedrijf voor je erin investeert) doen met expliciet een "AI-disruptierisico" erin verwerkt.
• Dario Amodei (CEO Anthropic) gaat radicaal ver: hij voorspelt dat de rol van software engineer binnen maanden grotendeels door AI gedaan kan worden. De naam wordt dan "product manager". Hij spreekt ook over "nations of experts in datacenters" — AI-systemen die als een leger van experts 24/7 voor je werken.
• Waardecreatie verschuift: het opschrijven van adviezen, zoeken van info, documenten maken — dat wordt commodity. De waarde zit in menselijke relaties, begeleiding, oordeel. Wouter levert nu custom GPT's mee aan klanten in plaats van alleen een rapport.
• Het SaaS-model staat onder druk: SaaS (Software-as-a-Service — software die je per maand huurt in plaats van koopt, zoals Salesforce) kan worden uitgehold als AI zelf software op maat genereert. Een restaurant zonder website kan straks via ChatGPT een volledige site + betaalsysteem laten deployen (live zetten op internet) zonder Lovable, v0.dev of Vercel tussenin.
• Macro-economisch ongemak: als een paar bedrijven met weinig mensen enorme waarde creëren, onder druk komt de belastinggrondslag onder druk. Dat raakt de verzorgingsstaat. Niemand in de aflevering heeft hier een antwoord op — ze willen een econoom uitnodigen.

Takeaways voor MKB

Voor jou als specialty coffee ondernemer zijn er een paar concrete dingen uit deze aflevering:

1. Het DoorDash-punt geldt ook voor koffie-platforms. Als consumenten straks via een persoonlijke AI-agent hun bonen of café kiezen, verschuift de machtsbalans weg van marketplaces en review-platforms richting directe vindbaarheid en merk. Zorg dat jouw productinfo, herkomst-verhaal en directe bestelmogelijkheid machine-leesbaar zijn (gestructureerde data op je site, schema.org markup, een schone product-API). Dan vindt die AI-agent jou rechtstreeks.

2. Wouter's "visionaire redesign" workshop is interessant voor een bedrijf van ~10 man. Twee dagen op de hei met je team, alle bestaande processen vergeten, en opnieuw ontwerpen alsof AI al overal zit. Voor Stooker: hoe zou bestellen, voorraad, klantcommunicatie, branding eruitzien als je elk proces vanaf nul mocht bouwen met AI erin? Je stack (Next.js + Supabase) is daar prima geschikt voor — je zit al aan de goede kant.

3. Mindset-shift januari 2026: Wouter signaleert dat klanten nu pas écht beseffen dat AI geen speeltje meer is. Voor een B Corp met ~10 man betekent dat: je loopt nu voor, maar die voorsprong wordt kleiner naarmate tools toegankelijker worden. Blijf vibe coden en experimenteren, en documenteer wat werkt — dat wordt je moat (het duurzame concurrentievoordeel).

4. Pas op met het "one-trick pony"-risico. Bedrijven die onderuit gingen in het scenario hadden één functie die AI overneemt (DoorDash = routing tussen klant en restaurant). Stel jezelf de vraag: wat is mijn kernwaarde die niet weg-geautomatiseerd kan worden? Voor specialty coffee: de fysieke kwaliteit, de relatie met boeren, de ervaring in de zaak, het merk. Dat is moeilijker te disrupteren dan een platformlaag.

5. Niet in paniek raken van beursbewegingen of doem-Substacks. Milou's nuchtere punt aan het eind: bedrijven zelf zien die beweging ook en wapenen zich. De waarheid zit tussen "alles stort in" en "business as usual" in.